Tue . 19 Nov 2019
TR | RU | UK | BE | EN |

Ирландия

ирландия, ирландия карта
 Басқа мағыналар үшін Ирландия (айрық) деген бетті қараңыз.


Ирландия Республикасы
Poblacht na hÉireann
Republic of Ireland
Байрақ Елтаңба
Ирландия ұлттық әнұраны
Тәуелсіздік күні 6 желтоқсан 1922 (Ұлыбритания және Ирландия Құрама Патшалығынан)
Ресми тілдері ирланд тілі және ағылшын тілі
Елорда Дублин
Ірі қалалары Дублин, Корк
Үкімет түрі Парламенттік республика
Президенті
Премьер-министрі
Майкл Д. Хиггинс
Энда Кенни
Жер аумағы
• Барлығы
• % су беті
Әлем бойынша 117-ші-орын
70273 км²
2
Жұрты
• Сарап (2011)
• Тығыздығы

4 581 269 адам (120-шы)
60,3 адам/км²
ЖІӨ
  • Қорытынды (2010)
  • Жан басына шаққанда

172,5 млрд $ (55-ші)
39 009 $
АДИ (2011) ▬ 0,908 (өте жоғары) (7-ші)
Валютасы еуро
Интернет үйшігі .ie
ISO коды IE
ХОК коды IRL
Телефон коды +353
Уақыт белдеулері +0

Координаттар: 53°08′00″ с. е. 8°07′00″ б. б. / 53.133333° с. е. 8.116667° б. б. (G) (O)53.133333, -8.116667

Ирландия, Ирланд Республикасы (ирландша Éire, Poblacht na hÉireann; ағылш. Ireland, Republic of Ireland) — Ирландия аралының көбін алып жатқан Батыс Еуропа мемлекеті. Ауданы — 70,2 мың км². Елдің аты ирландша Éire деген сөзден шыққан. Астанасы — Дублин.

Мазмұны

  • 1 Атауы
  • 2 Жағрапиясы
  • 3 Саяси құрлымы
  • 4 Әкімшілік құрлымы
  • 5 Экономикасы
  • 6 Тарихы
  • 7 Ирландия қарулы күштері
  • 8 Мәдениеті
  • 9 Дереккөздер

Атауы

1937 ж конституциясы бойынша мемлекет аты — "Éire, немесе, ағылшынша, Ireland" деп бекітілген. Билігін бүкіл аралға тарату ниетімен 1949 ж. Дублин ел атауын "Ирландия Республикасы" деп өзгертті.

Жағрапиясы

Жағрапиялық мағлұматтарды Ирландия аралы және Ирландия жағрапиясы деген мақалалардан қараңыз.

Саяси құрлымы

Толық мақаласы: Ирландияның саяси құрлымы Кэрри графтығы

Ирландия — республика.

Қазіргі конституциясы 1937 жылдың 1 шілдесінде плебисцитта қабылданды. 1937 жылдың 29 желтоқсанында күшке енді .

Ирландия президенті (ирл. Uachtarán) халық референдумымен 7 жылда бір рет сайланады. Президенттің, үкімет сұранысы бойынша парламенттің төменгі палатасын шақыруға және таратуға құқығы бар, ол заңдарды жариялайды, соттар мен басқа да жоғарғы лауазымдарды тағайындайды және бас қолбасшы лауазымына ие болады.

Шын мәнінде үкімет басы — премьер-министрді (Taoiseach) — өкілдер палатасының ұсынысы бойынша президент тағайындайды.

Жоғарғы заң шығарушы орган — парламент (ирл. Tithe An Oireachtais). Құрамында 2 палата бар: өкілдер палатасы мен сенат.

Өкілдер палатасында 160-тан 170-ге дейін мүше бар. Олар халық тарапынан тікелей құпия дауысберу арқылы сайланады.

Сенат құрамында 60 мүше бар, олардың 11-ін премьер-министр тағайындайды, 6-ы Ұлттық және Дублин университеттерімен сайланады, 43-і жанама сайлау арқылы ерекше тізіммен (тізімдегі кандидаттар әртүрлі мекемелер мен ұжымдардың ұсынысымен кіргізіледі) өтеді. Сенаттың сайлау коллегиясы 900 адамнан тұрады, олардың ішінде өкілдер палатасының мүшелері, муниципалитеттер мен графтықтар кеңесінің мүшелері бар. Палаталардың жұмыс мерзімі — 7 жыл.

Әкімшілік құрлымы

Толық мақаласы: Ирландия әкімшілік бірліктері
  • Ленстер провинциясы (Leinster/Cúige Laighean):
    • Карлоу (Carlow/Contae Cheatharlaigh)
    • Дублин (Dublin/Contae átha Cliath)
    • Килдэр (Kildare/Contae Chill Dara)
    • Килкенни (Kilkenny/Contae Chill Chainnigh)
    • Лииш (Laois/Contae Laoise)
    • Лонгфорд (Longford/An Longphort)
    • Лаут (Louth/Contae Lú)
    • Мит (Meath/Contae na Mí)
    • Оффали (Offaly/Contae Uíbh Fhailí)
    • Уэстмит (Westmeath/Contae na hIarmhí)
    • Уэксфорд (Wexford/Contae Loch Garman)
    • Уиклоу (Wicklow/Contae Chill Mhantáin)
  • Манстер провинциясы (Munster/Cuige Mumhan):
    • Клэр (Clare/Contae an Chláir)
    • Корк (Cork/Contae Chorcaí)
    • Кэрри (Kerry/Contae Chiarraí)
    • Лимерик (Limerick/Contae Luimnigh)
    • Типперэри (Tipperary/Contae Thiobraid árainn)
    • Уотерфорд (Waterford/Contae Phort Láirge).
  • Коннахт провинция (Connacht/Cúige Chonnacht):
    • Голуэй (Galway/Contae na Gaillimhe)
    • Литрим (Leitrim/Contae Liatroma)
    • Майо (Mayo/Contae Mhaigh Eo)
    • Роскоммон (Roscommon/Contae Ros Comáin)
    • Слайго (Sligo/Contae Shligigh).
  • Ольстер провинциясы (Ulster/Cúige Ulaidh):
    • Каван (Cavan/Contae An Chabháin)
    • Донегол (Donegal/Contae Dhún na nGall)
    • Монахан (Monaghan/Contae Mhuineacháin).
Ирландия Республикасы
  1. Дублин
  2. Уиклоу
  3. Уэксфорд
  4. Карлоу
  5. Килдэр
  6. Мит
  7. Лаут
  8. Монахан
  9. Каван
  10. Лонгфорд
  11. Уэстмит
  12. Оффали
  13. Лиишь
  14. Килкенни
  15. Уотерфорд
  16. Корк
  1. Керри
  2. Лимерик
  3. Типперэри
  4. Клэр
  5. Голуэй
  6. Мейо
  7. Роскоммон
  8. Слайго
  9. Литрим
  10. Донегол

Солтүстік Ирландия

  1. Фермана
  2. Тирон
  3. Лондондерри
  4. Антрим
  5. Даун
  6. Арма

Типперэри графтығы 2 суб-субъект болып басқарылады: Типперэри Солтүстік Ридинг және Типперэри Оңтүстік Ридинг.

Экономикасы

Толық мақаласы: Ирландия экономикасы

Тарихы

Толық мақаласы: Ирландия тарихы

Ирландия қарулы күштері

Толық мақаласы: Ирландия қарулы күштері

Мәдениеті

Толық мақаласы: Ирландия мәдениеті

Дереккөздер

  1. a b Report for Ireland  (ағыл.). International Monetary Fund. Басты дереккөзінен мұрағатталған 24 наурыз 2012. Тексерілді, 22 ақпан 2011.
  2. ↑ Human Development Index and its components

ирландия, ирландия виза, ирландия дъблин, ирландия история, ирландия карта, ирландия на карте, ирландия символы, ирландия столица, ирландия флаг, ирландия фото


Ирландия Туралы Ақпарат

Ирландия


  • user icon

    Ирландия beatiful post thanks!

    29.10.2014


Ирландия
Ирландия
Ирландия Сіз қарап жатырсыз субъектісі
Ирландия бұл, Ирландия кім, Ирландия сипаттамасы

There are excerpts from wikipedia on this article and video

Кездейсоқ Мақалалар

Ақши (Екібастұз қалалық әкімдігі) — Уикипедия

Ақши (Екібастұз қалалық әкімдігі) — Уикипедия

 Басқа мағыналар үшін Ақши деген бетті қараңыз Ақши — Павлодар облысы Екібастұз қалалық әкімдіг...
Тайланд

Тайланд

Координаттар: 14°27′00″ с. е. 100°56′00″ ш. б. / 14.45° с. е. 100.933333° ш. б...
Динан (Кот-д'Армор)

Динан (Кот-д'Армор)

Динан (фр. Dinan) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Кот-д'Армор департаментінде орнала...
Ер Тарғын көшесі (Астана)

Ер Тарғын көшесі (Астана)

Бұрынғы атауы №20 көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы (оң жақ). Ер Тарғын көшесі Арқайым көшесінен бас...