TR | RU | UK | KK | EN |

Святы Прастол


Святы Прастол, або Папскі Прастол (лац.: Sancta Sedes, італ.: la Santa Sede) — афіцыйная зборная назва Папы Рымскага і Рымскай курыі.

Змест

  • 1 Суверэнітэт Святога Прастола
  • 2 Гісторыя
  • 3 Зноскі
  • 4 Літаратура
  • 5 Спасылкі

Суверэнітэт Святога Прастола

Святы Прастол у міжнародным публічным праве з'яўляецца суверэнным суб'ектам у статусе persona sui generis. Святы Прастол таксама валодае ўласнай дапаможнай суверэннай тэрыторыяй, горадам-дзяржавай Ватыкан, якая кіруецца ад імя рымскага пантыфіка губернатарам (называецца прэзідэнтам камісіі пантыфіка ў Ватыкане). Гэту пасаду заўсёды займае кардынал Рымскай курыі, прызначаны Папам.

Суверэнітэт Ватыкана, пацверджаны ў Латэранскіх пагадненнях 1929 з каралеўствам Італія, зыходзіць ад пастаяннага свецкага суверэнітэту Святога Прастола, які налічвае каля паўтары тысяч гадоў (усталяваны Папам Рыгорам Вялікім у 601), з'яўляючыся найстаражытнай суверэннай адзінкай у свеце.

Суверэнітэт Святога Прастола прызнаны ў міжнародным праве як самастойны і цалкам незалежны ад наяўнасці суверэннай тэрыторыі (persona sui generis). Усе дыпламатычныя адносіны ўсталёўваюцца не з горадам-дзяржавай Ватыкан, а са Святым Прастолам. Дыпламатычныя місіі замежных дзяржаў акрэдытуюцца пры Святым Прастоле. Дыпламатычныя місіі Святога Прастола называюцца апостальскімі нунцыятурамі і ўзначальваюцца апостальскімі нунцыямі (статус надзвычайнага і паўнамоцнага пасла) або апостальскімі пра-нунцыямі (статус надзвычайнага пасланца і паўнамоцнага міністра). Святы Прастол з'яўляецца пастаянным назіральнікам пры ААН.

Святы Прастол — тэакратычная выбарная манархія, якая ўзначальваецца Папам Рымскім, якога выбіраюць канклавам (калегіяй кардыналаў) пажыццёва. Папа Рымскі мае тры непадзельныя функцыі:

  • Як свецкі суверэн у статусе манарха (з кваліфікацыяй суверэннага князя);
  • Як рымскі біскуп, ён з'яўляецца главой каталіцкай царквы і яе вышэйшым кіруючым іерархам;
  • Як суверэн горада-дзяржавы Ватыкан (дапаможнай тэрыторыі ў статусе суверэннага княства).

Урадам Святога Прастола з'яўляецца Рымская курыя, якая складаецца з дзяржаўнага сакратарыята (падзеленага на дзве секцыі — агульных спраў і замежных спраў), камісій і кангрэгацый.

Гісторыя

Пасля паражэння ў 1322 годзе партыі гібелінаў (прыхільнікаў імператараў Свяшчэннай Рымскай імперыі (пачынаючы з Гогенштаўфенаў (Швабская дынастыя)) у вайне з гвельфамі (прыхільнікамі Святога Прастола), рэзідэнцыя Святога Прастола ўсё яшчэ часова знаходзілася ў Авіньёне, куды была эвакуіравана з Рыма ў 1309 годзе. Вяртанне назад Святога Прастола ў Рым адбылося ў 1377 годзе ў пантыфікат Рыгора XI.

Да 1871 года Святы Прастол валодаў велізарнай дапаможнай суверэннай тэрыторыяй, якая займала практычна ўсю цэнтральную частку Апенінскага паўвострава (Царкоўная дзяржава, Папская вобласць, Папская дзяржава — Stato della Chiesa або Stato Pontifico). Папа як свецкі суверэн часам перадаваў тэрыторыі, якія належаць Святому Прастолу, пад поўнае свецкае кіраванне, ствараючы такім чынам свецкіх феадальных васалаў у асобе прызначаных ім кіраўнікоў. Такім кіраўнікам Папа прысвойваў тытулы герцагаў (рэдка маркізаў, менш значным васалам) і званне ганфаланьера Святой Царквы. Напрыклад, у 1561 годзе папа Пій IV (Джавані Анжэла дзі Медычы) дараваў тытулы вялікага герцага Тасканскага і герцага Фларэнцыі свайму пляменніку Козіма дзі Медычы, які ўжо да гэтага атрымаў у феадальнае валоданне Таскану і Фларэнцыю як папскі васал у рангу ганфаланьера і генерала Святой Царквы.

У 1870 годзе, падчас пантыфіката Пія IX, войскі караля Італіі Віктара Эмануіла II, падрыхтаваныя Джузэпэ Гарыбальдзі, уварваліся на тэрыторыю Царкоўнай дзяржавы і шматкроць перавышаючымі сіламі здушылі супраціўленне ваенных фарміраванняў (і жандармерыі) Святога Прастола (узброеныя фарміраванні Святога Прастола на той момант складалі не больш за 17 000 чалавек), захапілі Рым. Яшчэ ў 1861 годзе, калі было абвешчана аб'яднанае Каралеўства Італія, Рым быў абвешчаны сталіцай гэтай дзяржавы (фактычна ёй быў Турын, рэзідэнцыя Віктара Эмануіла II як сардзінскага караля); з гэтага моманту валоданне Рымам, які знаходзіўся да Франка-прускай вайны пад французскай ваеннай абаронай, уяўляла для Італіі асобае палітычнае рымскае пытанне.

Пасля 1870 года Папская вобласць спыніла існаванне, і Святы Прастол быў пазбаўлены дапаможных тэрыторый. Аднак на самага Папу, членаў Рымскай курыі і папскіх прыдворных ніхто тронуць не адважыўся. Рэзідэнцыя Святога Прастола — Ватыкан — засталася недатыкальнай, аж да такой ступені, што каралеўская паліцыя нават не раззброіла ніводнае сухапутнае ваеннае фарміраванне Святога Прастола: ні корпус палацінскай гвардыі (міліцыю), які складаўся з грамадзян Рыма, ні дваранскую гвардыю (Guardia Nobile), якая складалася з папскіх рыцараў — рымскіх патрыцыяў і дваран Святога прастола, ні нават папскую жандармерыю, функцыі якой былі цалкам страчаны са стратай тэрыторыі, ні швейцарскую гвардыю — асабістую ахову Папы. Раззброены былі толькі легіянеры (папскія зуавы) і часці ваенна-марскога флоту Святога Прастола. Каралеўства Італія нават безумоўна і цалкам прызнавала ўсе званні і дваранскія тытулы, якія дараваліся Святым Прастолам з 1871 па 1929, у перыяд фармальнай адсутнасці суверэннай дапаможнай тэрыторыі (хоць, як кур'ёз, тэрыторыя Ватыкана па-ранейшаму ахоўвалася папскімі вайсковымі часцямі). Хоць Святы Прастол ніколі не пазбаўляўся свайго ўнікальнага суверэнітэту (у статусе persona sui generis), аднак у 1871 годзе ён пазбавіўся магчымасці дараваць феоды, чаканіць манету і збіраць мыту і падаткі.

Але ў 1929 годзе Каралеўства Італія і Святы Прастол узаконілі свае адносіны ў Латэранскіх пагадненнях і фармальна пацвердзілі прызнанне адзін аднаго суверэннымі суб'ектамі, пры гэтым Каралеўства Італія фармальна вярнула Ватыкан (і летнюю рэзідэнцыю пантыфіка — Кастэль-Гандольфа) пад поўную юрысдыкцыю Святога Прастола (юрыдычна, паколькі фактычна Каралеўства Італія ніколі раней не ажыццяўляла ніводнага прававога акту ў дачыненні да Ватыкана).

Ватыкан не з'яўляецца самастойнай дзяржавай (хоць часам у дакументах называецца горадам-дзяржавай «Stato della Citta del Vaticano»), а з'яўляецца суверэннай тэрыторыяй Святога Прастола (што часта блытаюць). Статус гэтага палітыка-тэрытарыяльнага ўтварэння ўсталяваны палажэннямі Латэранскіх пагадненняў. Суверэнітэт Ватыкана не самастойны, а зыходзіць ад суверэнітэту Святога Прастола, а апошні з'яўляецца базавым суверэнным суб'ектам, праваздольным да ўсталявання дыпламатычных адносін. Менавіта Святы Прастол, а не Ватыкан прадстаўлены ў ААН.

Зноскі

Літаратура

  1. Енё Гергей. История папства
  2. Самуил Лозинский. История папства.

Спасылкі

  • Афіцыйны сайт Святога Прастола «Sancta Sedes» на васьмі мовах — англійскай, іспанскай, італьянскай, кітайскай, лацінскай, нямецкай, партугальскай і французскай
  • Тэкст Латэранскіх пагадненняў
  • Царкоўная дзяржава. Артыкул у Каталіцкай энцыклапедыі (англ.) 
Папскія рытуалы, сімвалы і цырыманіял Апостальскі палац • Ватыкан • Папскі герб • Канклаў • Каранацыя • Святы Прастол • Інтранізацыя • Папскі Крыж • Мітра • Мацэта • Палій • Папамабіль • Папскія рэгаліі і знакі адрознення • Пярсцёнак рыбака • Сабор Святога Пятра • Плошча Святога Пятра • Латэранская базіліка • Сікстынская капэла • Тыяра • Фанон • Камаура • Habemus Papam • Sede Vacante • Sedia Gestatoria • Vere Papa mortuus est  


Святы Прастол Інфармацыю Аб

Святы Прастол


  • user icon

    Святы Прастол beatiful post thanks!

    29.10.2014


Святы Прастол
Святы Прастол
Святы Прастол Вы праглядаеце суб'ект
Святы Прастол што, Святы Прастол хто, Святы Прастол апісанне

There are excerpts from wikipedia on this article and video

Выпадковыя Артыкула

Вёска Смольнікі, Камянецкі раён

Вёска Смольнікі, Камянецкі раён

Смо́льнікі[1] (трансліт.: Smoĺniki, руск.: Смольники) — вёска ў Камянецкім раёне Брэсцкай вобла...
742

742

гады 740 741 742 743 744 дзесяцігоддзі 720-я 730-я 740-я 750-я 760-я стагоддзі 7 ст. 8 ст. 9...
Горад Бадахас

Горад Бадахас

Каардынаты: 38°52′48″ пн. ш. 6°58′12″ з. д. / 38.88° пн. ш. 6.97° з. д. (...
Аграгарадок Відамля

Аграгарадок Відамля

Ві́дамля[1] (трансліт.: Vidamlia, руск.: Видомля) — аграгарадок у Камянецкім раёне Брэсцкай воб...